26.12.07

Η βασιλόπιτα και τα κάλαντα

Η πίτα, που φτιάχνουμε την παραμονή της Πρωτοχρονιάς και που κόβεται σε πανηγυρική συγκέντρωση των μελών της οικογένειας ή και άλλων συγγενών και φίλων, έχει τις ρίζες της στα αρχαία ελληνορωμαϊκά έθιμα. Στα Κρόνια, εορτή του θεού Κ(Χ)ρόνου στην Ελλάδα, και στα Σατουρνάλια (saturnalia) της Ρώμης, έφτιαχναν γλυκά και πίτες, μέσα στα οποία έβαζαν νομίσματα και σε όποιον τύχαινε το κομμάτι, ήταν ο τυχερός της χρονιάς. Η ορθόδοξη παράδοση συνέδεσε την συνέχεια του εθίμου με τον Άγιο Βασίλη: Ο Μ. Βασίλειος, για να προστατεύσει την περιφέρειά του, την Καισάρεια της Καππαδοκίας, από επιδρομή αλλοφύλων, έκανε έρανο και μάζεψε χρυσά νομίσματα και άλλα τιμαλφή, για να τα δώσει στους εχθρούς, ώστε να τους δελεάσει, για να μην λεηλατήσουν την περιοχή του (...ασχολίαστο). Ο εχθρός, όμως, τελικά, δεν κατόρθωσε να εισβάλει στην Καισάρεια και τα τιμαλφή έμειναν. Τότε, ο Μ. Βασίλειος είπε να φτιάξουν μικρές πίττες - ψωμάκια, μέσα στις οποίες έβαζαν και ένα χρυσό νόμισμα, ή κάτι άλλο από όλα τα πολύτιμα πράγματα που είχαν μαζευτεί. Οι πίτες αυτές μοιράστηκαν σε όλους και ο καθένας κράταγε ό,τι του τύχαινε.

Τα κάλαντα

Την ονομασία τους, την πήραν από την λατινική λέξη calenda, που διαμορφώθηκε από το ελληνικό ρήμα καλώ. Παιδιά, κατά ομάδες, περιφέρονταν και περιφέρονται στα σπίτια, στους δρόμους, στα καταστήματα και τραγουδούν ευχετικά τραγούδια, που αφορούν τα Χριστούγεννα, τη γιορτή της Πρωτοχρονιάς και τα Φώτα. Το έθιμο αυτό προϋπήρχε στην Ελλάδα κατά την αρχαιότητα. Τα παιδιά κρατούσαν ένα κλαδί ελιάς ή δάφνης, στολισμένο με καρπούς και άσπρο μαλλί (η λεγόμενη ειρεσιώνη, από το έριο = μαλλί), γύριζαν και τραγουδούσαν και τους έδιναν δώρα. Μετά, πήρε το έθιμο αυτό και η Ρώμη, κατά την ίδια εορταστική περίοδο της αλλαγής του χρόνου. Και συνεχίστηκε στο Βυζάντιο, όπου κρατούσαν ραβδιά, ή φανάρια, ή ομοιώματα πλοιαρίων ή και κτιρίων, στολισμένα και τραγουδώντας, συνόδευαν το τραγούδι με κρούση τριγώνου ή τύμπανου. Ένα απ' τα παλαιότερα έθιμα της Ευρώπης, που συνεχίζεται, με διάφορες τοπικές παραλλαγές, σε ολόκληρη την ήπειρο μέχρι σήμερα.

Μπορείτε να δείτε τα έθιμα Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς ανά την Ελλάδα εδώ.


21.12.07

Χειμερινό Ηλιοστάσιο

Το χειμερινό ηλιοστάσιο τοποθετείται μεταξύ 21ης και 22ας Δεκεμβρίου. Είναι η πιο μεγάλη νύχτα του έτους, αφού την επόμενη μέρα ο ήλιος ανατέλλει μερικά δευτερόλεπτα νωρίτερα και δύει λίγο αργότερα, που σημαίνει ότι το φως της ημέρας αρχίζει να μεγαλώνει σταθερά μέχρι το θερινό ηλιοστάσιο, στις 21 Ιουνίου, που ξεκινά η αντίθετη πορεία. Όλες οι ευρωπαϊκές αρχαίες παραδόσεις θεωρούν ότι η περίοδος αυτή, με κορύφωση στην ανατολή (07:38 στις 22/12 φέτος), είναι η πλέον κατάλληλη για να γίνει ένα καινούργιο ξεκίνημα, το οποίο θα είναι συντονισμένο με τους κοσμικούς νόμους και θα ακολουθήσει την πορεία του ζωοδότη ήλιου.

Ευχές για την καλύτερη αυγή!

18.12.07

Τρόπος να ζεις

Η σχέση μου με την τεχνολογία ήταν πάντοτε διττή. Όπως το πρόσωπο του Ιανού, που αλλάζει και γεμάτος θαυμασμό ή τρόμο κοιτάζεις το αποτέλεσμα, έτσι κι εγώ. Τι είναι τεχνολογία; Τεχνολογία το πέταλο του καβαλάρη. Η ασπίδα. Το τόξο. Τεχνολογία το άροτρο. Τεχνολογία το πρώτο πήλινο σκεύος. Είμαστε μέρη αυτής της Ιστορίας. Της χτεσινής και της αυριανής. Είμαστε μέρη του παρόντος. Είμαστε αυτοί που διαμορφώνουμε το Τώρα και το Μετά.

Με ενθουσιάζουν οι δυνατότητες που προσφέρουν τα νέα κλασικά: τα στερεοφωνικά, οι φωτογραφικές μηχανές, οι εκτυπωτές και τα λοιπά κομφόρ της σύγχρονης ζωής. Όπου η καθημερινότητα γίνεται ένας μεγάλος εικονικός κόσμος. Το μίξερ βρυχάται σαν τον τέρας της Αποκαλύψεως. Η χύτρα ταχύτητος αχνίζει από τα βάθη της Κολάσεως. Να αποθανατίζεις τις μικρές στιγμές της καθημερινότητας. Να βάζεις στον τοίχο σου τους δρόμους που σου αρέσει να τραβάς. Ή που θες να ακολουθήσεις. Τη θάλασσα, που στα βαθιά νερά της ανίχνευσες τους υφάλους με τα ψάρια. Το πλατύ λιβάδι, που κατέβηκες να θαυμάσεις όταν τα στάχυα ώριμα και βαριά από καρπό λυγίζουν στο άγγιγμα του ανέμου. Αυτή είναι η Ελλάδα. Η Ελλάδα που γνωρίζεις από τα documentaries της ΕΤ2.


Πώς θ’ αγαπήσεις τα παραδείσια πουλιά του Αμαζονίου, αν δεν αγαπήσεις πρώτα το ταπεινό κοτσύφι; Αυτή η εικόνα είναι δική σου, ό,τι κι αν γίνει. Γι’ αυτήν αξίζει να ζεις. Θα τολμήσεις ποτέ να την αγγίξεις ή θα την κρατήσεις καρφωμένη στον τοίχο, μαζί με τη Laetitia και τη Giselle; Η Ζωή είναι Εδώ! Τα σπίτια τα χωριάτικα. Αυθεντικά. Χρήσιμα. Όπως τα δέντρα. Να κοιτάζεις, να παρατηρείς. Και να σκέφτεσαι. Ενώ στο CD player ξεδιπλώνουν το παράπονο για τη μικρή, γλυκιά ζωή οι Ηπειρώτες, τη λεβεντιά οι Στερεοί κι οι Πελοποννησιώτες, τη defiance οι Κρητικοί.

Διασκεδάζω αφάνταστα με τα μίξερ, τους αποχυμωτές, τα όνειρα της σύγχρονης νοικοκυράς. Μου αρέσει ο χυμός του πορτοκαλιού στο χέρι. Η μυρωδιά του. Αν έφτιαχναν κουλουράκια, αντί ψυχαναλύσεως, οι δημοσιογράφοι, θα ευτυχούσαν κι αυτοί και τα παιδιά τους. Και μερικές χιλιάδες οικογένειες που ψυχοφθείρονται ξεφυλλίζοντας τα περιοδικά του glossy lifestyle. Ποτέ βεβαίως δεν θα τους επέτρεπα να φτιάξουν ψωμί. Όχι πριν θητεύσουν στα πιο mundane του συρμού: τις τάρτες, τα muffins, τα cakes. Και μετά στο ψωμί. Στο ψωμί γίνεσαι δεκτός, αφού κριθείς άξιος να σηκώσεις το βάρος της ζωής.

Με ενθουσιάζουν όμως και τα πιο εξωτικά. Τα DVD, τα ηχεία B&O, οι υπολογιστές (ιδίως οι laptop) και φυσικά το Internet. Και ο καθημερινός πολιτισμός. Πώς να φέρεις φως ανεκτό στο μάτι μες στην πόλη; Το ιδανικό για μένα σπίτι θα ήταν ένας χώρος κενός επίπλων. Γεμάτος από την τελευταία λέξη της τεχνολογίας σε χώμα μαύρο, με λευκούς τοίχους, λεπτομέρειες από αλουμίνιο και σοφά τοποθετημένα εξωτικά φυτά. Πορτοκαλιές κι ελιές. Εντελώς Zen. Να κυκλοφορεί ο αέρας και το φως. Σε έναν ιδανικό κόσμο, θα επικοινωνούσαμε με ανοιχτή τηλεδιάσκεψη. Μου αρέσει που ο κόσμος γίνεται ιδανικός. Που μπορείς επιτέλους να επιλέξεις αν θα ακούς τα ψέματα των επαγγελματιών της ενημέρωσης. Ή αν θα σερφάρεις εκεί που ξέρεις πως ανασαίνει η αλήθεια σου. Και περιμένει να τη βρεις.

Πολλές φορές εύχομαι να κληρονομούσα μια ξεχασμένη φάρμα στη μέση του Mid West, ένα αμπέλι στην Τοσκάνη, ένα chateau στη γαλλική εξοχή. Θα φωτιζόταν με λάμπες ελαιόλαδου. Θα ζεσταινόμασταν με τεράστιες στόβες με ξύλα. Και στην κουζίνα να ψήνονται φλογέρες με αμύγδαλο για φίλους που πίνουν μόνο τσάι και κρασί. Ποτέ καφέ. Γιατί πίνουμε καφέ; Γιατί τρώμε σοκολάτες; Κρουασάν με σοκολάτα; Μπισκότα με σοκολάτα; Παρατήρησε ποτέ κανείς τους ιθαγενείς της Λατινικής Αμερικής πώς εξελίσσονται στο χρόνο μασουλώντας καφέ και σοκολάτα; Τους Αμερικάνους κατεβάζοντας Big Mac και Coca-Cola; Τι να σου πω για τον καπνό; Αφρικανοί μετανάστες στο New Orleans, Νεοέλληνες ή Latinos, λίγο αλλάζει. Μόνο που οι Νεοέλληνες είναι αρκετά αθλιότεροι. Γιατί δεν είναι σε τίποτε αυθεντικοί. Λίγο Ιταλική γοητεία. Λίγο Αμερικάνικη άνεση. Λίγο Τούρκικη μπουνταλωσύνη. Μια σαλάτα Macedonia στην υγειά της νεόπλουτης ευδαιμονίας.

Το σκέφτομαι. Ώρες ώρες ο αναχωρητισμός με κερδίζει. “Cultiber mon jardin”. Είμαι φυσιολάτρης. Είμαι ανθρωπολάτρης. Είμαι τεχνολάτρης. Είμαι όμως ακόμα πιο πολύ Πατριδολάτρης κι Ελληνολάτρης. Γι’ αυτό μένω. Γι’ αυτό προσπαθώ. Γι’ αυτό λέω στον εαυτό μου πως μου αρέσει η virtual γαλήνη του αστικού διαμερίσματος. Λέω πως δεν μπορώ να κάνω χωρίς την πόλη και τα κομφόρ της. Βάζω τη raffia να καλύπτει το πολυεστερικό πλακάκι, και τα διάφανα voilage να βγάζουν τη γλώσσα στον ακάλυπτο και στις μπανάλ μπουγάδες που κρέμονται απελπισμένα στο κενό. Λέω πως είμαι παιδί της πόλης. Πως δεν αλλάζει αυτό. Λέω ότι δεν πρέπει ν’ αλλάξει. Όχι πριν αλλάξουν αυτά που πρέπει. Βγάζω τη γλώσσα στο μικροαστικό πρωτευουσιάνικο όνειρό μου. Το προτιμώ κρυμμένο. Να θρέφει κλεφτά τις μεσημεριανές meditations. Να περιμένει. Γιατί η Πατρίδα δεν μπορεί να περιμένει.

Ε.Χ.Π.

16.12.07

Σπάσε τα δεσμά

15.12.07

Κλείσε την τηλεόραση - Άνοιξε το μυαλό σου

Θέλω να μιλήσω για ένα αγαπημένο μου θέμα, την τηλεόραση. Ξεκινώ ρωτώντας το πιο απλό: Πόσες ώρες την ημέρα βλέπεις τηλεόραση; Πόσες ώρες την ακούς κάνοντας δουλειές; Οι βλαπτικές συνέπειες της τηλεόρασης είναι λίγο έως πολύ γνωστές σε όλους/ες μας και για αυτόν ακριβώς το λόγο, η τηλεόραση είναι σαν το τσιγάρο: όλοι γνωρίζουμε ότι βλάπτει σοβαρά τον εγκέφαλο, όμως σχεδόν κανείς δεν την κόβει.

Όταν αποφάσισα να μην ξαναδώ τηλεόραση, το έκανα τελείως συνειδητά και μετά από πολλή σκέψη. Η τηλεόραση μου είχε γίνει κυριολεκτικά τρόπος ζωής και πολλές φορές απλά την άφηνα ανοιχτή, μόνο και μόνο για να υπάρχει μια ιδέα κίνησης μέσα στο δωμάτιο. Θέλοντας και μη, άκουγα τις σαχλές διαφημίσεις και αναπόφευκτα, έβλεπα τα σκουπίδια που μου σέρβιραν ως εμπορικά προγράμματα και νόμιζα ότι μορφώνομαι κι από πάνω και – ακόμα χειρότερα - ότι ενημερώνομαι. Η τηλεόραση μου είχε γίνει εθισμός, σε βαθμό που είχα φτάσει να κοιμάμαι χωρίς να την κλείνω. Σε αυτό το σημείο θέλω να πω πως σε καμία περίπτωση δεν υποτιμώ κάτι, απλά επειδή μπορεί να είναι εμπορικό. Πολλές κουλτουριάρικες αντιεμπορικές αηδίες είναι εξ’ ίσου εμετικές, όσο και τα εμπορικά τηλεοπτικά προγράμματα (δεν αναφέρω παραδείγματα, γιατί δεν θέλω να τα διαφημίσω). Η διαφορά του κακώς εννοούμενου κουλτουριάρη και του τηλεορασόπληκτου, βρίσκεται πολλές φορές εντός του ίδιου του υποκειμένου: ο κουλτουριάρης θεωρεί εαυτόν ανώτερο, εφ’ όσον ασχολείται μόνο με την βαρειά καλλιτεχνία (τρομάρα του!), ενώ από την άλλη μεριά ο τηλεορασόπληκτος θεωρεί ότι είναι πιο μάγκας, αφού κάνει κάτι που το κάνει όλος ο κόσμος: απλά, βλέπει τηλεόραση. Είναι εντός κλίματος. Δεν μένει έξω από τα γεγονότα, ούτε στερείται βασικής τηλεοπτικής μόρφωσης (π.χ.Ρούλα και Αλβανός). Είναι "trendy".

Ο τηλεορασόπληκτος είναι είδος αντικοινωνικό και απομονωμένο. Αντί να διαβάσει κάτι, βλέπει τηλεόραση. Αντί να βγει μια βόλτα να συναντήσει φίλους, βλέπει την αγαπημένη του σειρά. Αντί να δεχθεί επισκέψεις με χαρά, τους υποβάλλει στο βασανιστήριο των ειδήσεων των 8, χωρίς μάλιστα να σκεφτεί τι θα πουν οι καλεσμένοι του για αυτή του τη γαϊδουριά. Η μάνα, αντί να μιλήσει με τα παιδιά της, τους λέει να σκάσουν να δει το αγαπημένο της πρόγραμμα και αυτά να πάνε στην άλλη τηλεόραση να δουν κάτι άλλο. Τα παραδείγματα είναι πάρα πολλά και όλοι μας τα γνωρίζουμε, γιατί όλοι μας έχουμε περάσει από το στάδιο της τηλε-αρρώστειας. Η κοινωνικότητα και η επαφή με τους ανθρώπους θα έπρεπε να είναι προτεραιότητα και τρόπος ζωής. Μόλις 20- 25 χρόνια πριν, οι άνθρωποι ακόμα έκαναν βεγγέρες τα καλοκαίρια έξω από τα σπίτια τους λέγοντας αστεία και μαζεύονταν το χειμώνα μέσα στα σπίτια, λέγοντας ιστορίες και ψήνοντας κάστανα ή πίνοντας ζεστά ελληνικά βότανα. Δεν ξέρω σε πόσους μπορεί να είναι οικείες αυτές οι εικόνες, όμως εγώ τις έχω ζήσει, ακόμα και όταν έμενα σε πολυκατοικία, που από τη φύση της θεωρείται απρόσωπη. Δεν είναι τα κτήρια απρόσωπα: είμαστε εμείς οι ίδιοι, που γινόμαστε ολοένα και πιο αντικοινωνικοί. Και ένας από τους βασικούς λόγους της αντικοινωνικότητας είναι η τηλεόραση.

Πριν λίγο καιρό βρέθηκα σε μια γιορτή και ευτυχώς, επειδή ο καιρός ήταν ακόμα καλός, καθήσαμε στην βεράντα, όπου δεν είχαμε πρόσβαση στην τηλεόραση, οπότε μπορούσαμε να πούμε δυο κουβέντες. Ναι, μόνο που οι κουβέντες αναλώθηκαν στην τηλεόραση και στα κουτσομπολιά της. Με φρίκη άκουσα μια γνωστή μου, νέα κοπέλλα, υποτίθεται μοντέρνα και υποτίθεται και έξυπνη, να αραδιάζει με υπερηφάνεια τις γνώσεις της σχετικά με τους δεσμούς, το ντύσιμο, τη συμπεριφορά κτλ διαφόρων τραγουδιστών, παρουσιαστών, ηθοποιών και άλλων τηλεκανίβαλλων (κανίβαλλοι, αφού τρώνε μυαλά) και τις υπόλοιπες της συντροφιάς να συμφωνούν ή να διαφωνούν, με τόσο πάθος, λες και μιλούσαν για ζητήματα ζωής ή θανάτου. Εγώ ντράπηκα. Ντράπηκα που τις άκουγα και ακόμα ντράπηκα που βρίσκονται ανάμεσά μας νέες κοπέλλες που δεν έχουν σοβαρότερη δουλειά από το να παρακολουθούν όλες τις κουτσομπολίστικες εκπομπές, ξεκινώντας από τα λεγόμενα «πρωινάδικα» και φτάνοντας αργά στο απόγευμα, με συντροφιά την τηλεόραση. Περισσότερο όμως ντράπηκα για το πάθος που έδειχναν στη συζήτηση και για τον διαγωνισμό γνώσεων επάνω στα γελοία αυτά θέματα.

Δεν νομίζω αυτές οι κοπέλλες (που σημειωτέον ήταν όλες παντρεμένες και όλες άνω των 30 ετών, χωρίς παιδιά, πράγμα απαράδεκτο, που επίσης δείχνει πολλά) να είναι σε θέση να συζητήσουν για κάτι πέρα από τηλεόραση, μόδα και καλλυντικά. Είναι πραγματικά τραγικό. Στην εποχή της εξίσωσης των φύλων, μετά από τις λυσσαλέες προσπάθειες των γυναικών, οι ίδιες οι γυναίκες να αποκλείουν τον εαυτό τους από την μόρφωση, την υγιή κουλτούρα, την κοινωνική καλλιέργεια, την διεύρυνση του πνεύματος και όλα αυτά να γίνονται ηθελημένα και χωρίς καμία απολύτως πίεση. Ναι, χωρίς καμία απολύτως πίεση. Δεν σε πιέζει κανείς, δεσποινίς/κυρία μου, να γίνεις φυτό. Εσύ πιέζεις τον εαυτό σου. ΚΛΕΙΣΕ αυτό που η ίδια ονομάζεις «χαζοκούτι», αλλά το έχεις σε μεγάλη εκτίμηση στην πράξη. Να έχεις συνέπεια λόγου και πράξεων. Σκέψου ποιό είναι το πραγματικό χαζοκούτι. Μήπως ο εγκέφαλός σου, μετά από 5 ώρες τηλεόρασης; Άνοιξε ένα βιβλίο, ας είναι και ρομάντζο της πλάκας, κάνε μια αρχή. Πήγαινε μια βόλτα, δες σινεμά, αφού θέλεις ντε και καλά να βλέπεις κάτι, ή δες μια ταινία στο dvd σου. Μίλα στον άνδρα σου, στα παιδιά σου, νομίζεις ότι μπορούν να σε βλέπουν σε αυτή την κατάσταση; Ή ότι δίνεις το καλό παράδειγμα; Φυτά θα μεγαλώσεις και θα χαλάσεις και τη σχέση σου με τον άνδρα σου, ο οποίος λογικά δεν θα είχε υπ’όψην του κάτι τέτοιο όταν γνωριστήκατε. Δεν καλλιεργείς καλύτερα στην βεράντα αληθινά φυτά, που είναι και ανταποδοτικά;

Ασχολήσου λίγο με το τι γίνεται γύρω σου. Νομίζεις ότι, όταν αδιαφορείς για όσα συμβαίνουν στην Ελλάδα, αυτά σταματούν να συμβαίνουν; Όχι, απλά, τα αυτιά σου είναι ευαίσθητα και είσαι και γυναίκα, δεν μπορείς να ασχολείσαι με τα εθνικά μας θέματα πχ (εδώ συνήθως πάει περίπατο, όπως γνωρίζουμε, ο φεμινισμός). Όλα σε αφορούν και όλα πρέπει να σε αφορούν, είσαι γυναίκα. Διάβασε, διάβασε, διάβασε, ενημερώσου, κοίτα γύρω σου την διάχυτη δυστυχία που υπάρχει, κλείσε την τηλεόραση και άνοιξε το μυαλό σου. Αυτό, είναι σίγουρο ότι θα σου χρειαστεί. Καθαρό και ανέπαφο από όλη την τηλε-χωματερή που στο αλώνει χωρίς να το καταλαβαίνεις και στο κάνει λίπασμα για το δέντρο της παγκοσμιοποίησης. Ζήσε φυσιολογικά, γίνε κοινωνική, διάβασε πολύ, αγάπησε τη ζωή και απλά πάρ΄το αλλιώς, γιατί αλλιώς... δεν σε παίρνει. Η ζωή είναι πιο μικρή απ΄ ότι φαντάζεσαι και ο χρόνος περνάει πολύ γρήγορα όταν περνάει άχρηστος. Το έχει πει και ο Νίκος Γκάτσος, ο ποιητής, στο τραγουδάκι «Χάρτινο το φεγγαράκι»: "Δίχως τη δική σου αγάπη, γρήγορα περνά ο καιρός". Τι; Δεν το ξέρεις αυτό το τραγούδι; Κρίμα, είναι πολύ ωραίο, νυχτερινό και ήρεμο. Ξέρω. Ακούς μόνο μπουζούκια και νέα σουξέ. Καιρός να ακούσεις και κάτι άλλο, δεν είναι ντροπή. Ντροπή είναι να σε ρωτάνε τί έγινε στην Κύπρο και να μην ξέρεις τίποτε για αυτό το θέμα ή - ακόμα χειρότερα - να απαντάς θρασύτατα "Δεν με ενδιαφέρει, γι' αυτά θα μιλάμε, εγώ έχω πρόβλημα με την κομμώτρια"! Ντροπή είναι να γνωρίζεις με κάθε λεπτομέρεια τί φόρεσε η τάδε στο δείνα πάρτι και ποιοί πανάγνωστοι σαχλοί τσακώθηκαν σήμερα. Και να γνωρίζεις και τις λεπτομέρειες του τσακωμού τους. Και να τις συζητάς.

Θέλω να κλείσω με την ευχάριστη σκέψη ότι, αν είσαι μόνιμη αναγνώστρια αυτής της ιστοσελίδας, είναι σίγουρο ότι όλα αυτά δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητά σου και στην καθημερινότητά σου. Ξέρω ότι εσύ δεν έχεις ανάγκη. Θα δεις τηλεόραση επιλεκτικά και θα παρακολουθήσεις μόνο κάτι πολύ σοβαρό και ποιοτικό (ναι, υπάρχουν και τέτοια προγράμματα, θέλει λίγο ψάξιμο). Ξέροντας αυτό, χαίρομαι και υποψιάζομαι ότι υπάρχουν κι άλλες Ελληνίδες που σκέφτονται έτσι και αυτό είναι παρήγορο και ελπιδοφόρο. Κλείνω αυτό το κείμενο με λίγους στίχους του Μιχάλη Μπουρμπούλη (δεν γνωρίζω τις πεποιθήσεις του ανθρώπου, όμως οι στίχοι αυτοί είναι επιεικώς ασύλληπτοι και δίνουν το στίγμα της σύγχρονης σκέψης και είναι τόσο μακριά από την τηλε-κατάθλιψη):

Τα χρόνια μου τα μέτρησα να βρω
το πέρασμα της Γης το Ιερό
Η αλήθεια εμπρός μας περνά
κι όποιος την αγγίζει πονά

Strt

14.12.07

Celtic Woman: Scarborough Fair

H Hayley Westenra, το νεώτερο μέλος των Celtic Woman, σε μια εκπληκτική εκτέλεση του διάσημου τραγουδιού στο Slane Castle της Ιρλανδίας.

13.12.07

Άννα Κομνηνή: Αλεξιάς

Εκδόσεις: Άγρα

Στο βιβλίο περιγράφονται η άνοδος των Κομνηνών -του Αλεξίου και του αδελφού του Ισαακίου- στην εξουσία του Βυζαντινού κράτους, οι μακροχρόνιοι πόλεμοι του Αλεξίου με τους εχθρούς από τη Δύση και την Ανατολή, οι κατά καιρούς συνωμοσίες και δολοπλοκίες εναντίον του αυτοκράτορος, η διπλωματία του και η ικανότητά του να προσεταιρίζεται εχθρούς και να διαιρεί τους συμμάχους, η αυστηρή αντιμετώπιση των αιρέσεων, ιδιαίτερα των Βογομίλων, οι σχέσεις και οι διαξιφισμοί του με την Εκκλησία, η αρρώστια και οι σπαρακτικές στιγμές του θανάτου του και ο αγώνας της διαδοχής. Η Αλεξιάς είναι μια ζωντανή, λεπτομερής και κατά κανόνα αξιόπιστη αφήγηση, που σε κάθε σελίδα της αποκαλύπτεται η εκπληκτική προσωπικότητα της συγγραφέως. Πρόκειται για μια ιστορική πηγή μοναδικής αξίας, ιδιαίτερα επειδή παρέχει μια θεώρηση της πρώτης σταυροφορίας διαφορετική από κείνη των ιστορικών της Δύσης. Όσο κι αν μεροληπτεί υπέρ του Αλεξίου, το βιβλίο προσφέρει σημαντική γνώση της διακυβέρνησής του. Οι περιγραφές των χαρακτήρων δείχνουν παρατηρητικότητα και οξεία αντίληψη. Η αφήγηση είναι ζωντανή και δραματική. Οι περιγραφές των μηχανών αποκαλύπτουν μια γνώση των θετικών επιστημών ασυνήθιστη για γυναίκα. Μαζί με τα έργα του Προκοπίου, του Μιχαήλ Ψελλού, του Νικήτα Χωνιάτη, του Ζωναρά κ.ά. η Αλεξιάς παραμένει ένα από τα σημαντικότερα έργα της βυζαντινής χρονογραφίας. Ο Runciman υποστηρίζει ότι οι σύγχρονοι ιστορικοί παραείναι πρόθυμοι να μειώσουν το έργο της· ο Ostrogorsky αναφέρει την Αλεξιάδα ως ιστορική πηγή υψίστης σημασίας· ο Vasiliev λέει ότι είναι έργο εξαιρετικά σημαντικό από ιστορικής απόψεως· ο Krumbacher γράφει ότι οι αναμνήσεις της παραμένουν ένα από τα πιο έξοχα έργα της μεσαιωνικής ελληνικής ιστοριογραφίας.

Βιογραφικά στοιχεία

Η Άννα Κομνηνή ήταν το πρώτο παιδί του αυτοκράτορος Αλεξίου Α΄ και, από τρυφεροτάτη ηλικία, βρισκόταν σε καθημερινή επαφή με τις ηγετικές μορφές της αυτοκρατορίας. Εξαιτίας της κοινωνικής της θέσης και του δικού της ενδιαφέροντος, απέκτησε φιλολογική, φιλοσοφική και επιστημονική παιδεία όσο λίγες γυναίκες κατά τον Μεσαίωνα. Σε παιδική ηλικία την αρραβώνιασαν με τον Κωνσταντίνο Δούκα, νόμιμο διάδοχο του θρόνου, και πικράθηκε πολύ όταν διαλύθηκε ο αρραβώνας κι έγινε διάδοχος ο αδελφός της Ιωάννης. Όταν, το 1118, πέθανε ο Αλέξιος Α΄, η Άννα και η μητέρα της έκαμαν το παν για να εμποδίσουν τον Ιωάννη να τον διαδεχθεί και λίγο αργότερα, φαίνεται πως η Άννα ενεπλάκη σε μια απόπειρα δολοφονίας του αδελφού της. Το αποτέλεσμα ήταν να της επιβληθεί μια περιορισμός σε μοναστήρι. Νικημένη στον αγώνα της για την εξουσία, η Άννα στράφηκε στη μελέτη και οργάνωσε μια ομάδα φιλοσόφων που προωθούσε την αναγέννηση των αριστοτελικών σπουδών. Μετά τον θάνατο του συζύγου της Νικηφόρου Βρυεννίου, συνέχισε την Ιστορία που εκείνος είχε αρχίσει κι έτσι γεννήθηκε η Αλεξιάς, η επική ιστορία της βασιλείας του πατέρα της.

Πολύ ενδιαφέρουσες πληροφορίες για την Άννα Κομνηνή, αλλά και την θέση της γυναίκας στην βυζαντινή κοινωνία.

12.12.07

Διαλέξτε τον σκύλο που σας ταιριάζει


...ανάλογα με τις ανάγκες και τον τρόπο ζωής σας, εννοείται.

11.12.07

Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη

Ε, ναι λοιπόν, φτάσαμε και σ΄αυτό το σημείο: να αυτοπροσδιοριζόμαστε αναλόγως τον σεξουαλικό μας προορισμό. Πάντοτε με ενοχλούσε ο συνδικαλισμός του κ@λου, αλλά το θέμα έχει παραγίνει πια. Κυριολεκτώ. Συνδικαλισμός του κ@λου. Υπάρχουν άνθρωποι, γυναίκες και άνδρες που έχουν συνδικαλίσει την ομοφυλοφιλία τους και την έχουν κάνει σημαία τους κυριολεκτικά και μεταφορικά. Θέλουν –λέει- δικαιώματα. Τι δικαιώματα; Τους απαγόρευσε κανείς να συνουσιάζονται; Ασχολείται κανείς μαζί τους; Είμαστε με τα καλά μας; Με φαντάζεστε να συστήνομαι ως εξής; «Μιράντα Κολοκυθοπούλου, ετεροφυλόφιλη». Άκομψο, γελοίο, τραγικό. Και όμως, αυτοί οι άνθρωποι, δηλαδή οι ομοφυλόφιλοι, γυναίκες και άνδρες, έχουν σηκώσει κεφάλι παγκοσμίως και προσπαθούν να πείσουν ότι είμαστε όλοι ελέφαντες και ότι αυτοί είναι οι φυσιολογικοί. Μέχρι και τα ζώα κατηγορούν ότι είναι ομοφυλόφιλα (θα’ θελαν...) και σε λίγο θα μας πουν ότι και ο Θεός ήταν gay και γι΄αυτό τους προίκισε με αυτό το ειδικό "προσόν".

Γνωρίζουμε όλοι το γνωστό ανέκδοτο, που είναι όμως πραγματική απορία «Αφού δεν γεννάνε, πώς πολλαπλασιάζονται;». Θα σας πω αμέσως πώς. Παρατηρήστε τί προβάλλεται στην τηλεόραση, στις διαφημίσεις, στη λογοτεχνία, στις ταινίες, κτλ. Υπάρχει μια παγκόσμια ομοφυλοφιλική κουλτούρα, που προσπαθεί να πείσει τους πάντες ότι όλα αυτά είναι φυσιολογικά και ότι όλοι οι υπόλοιποι είμαστε σχεδόν ανώμαλοι. Η προβολή των ομοφυλόφιλων είναι αναμενόμενη κατά τη γνώμη μου. Εξυπηρετεί δύο σκοπούς, που αλληλοσυμπληρώνονται και αλληλοτρέφονται. Ο ένας σκοπός είναι το κέρδος. Ο ομοφυλόφιλος είναι gay, δηλαδή χαρούμενος(!), άρα και καταναλωτής. Γιατί να είναι καταναλωτής; Για μια σειρά από πολύ λογικές αιτίες. Δεν έχει οικογένεια, δουλεύει περισσότερο συνήθως, έχει λεφτά και μάλιστα λεφτά για τον εαυτό του και μόνο, θέλει συνεχώς να αυτοπροβάλλεται και φυσικά έχει πέσει επάνω του το παγκόσμιο μάρκετινγκ, που τον βομβαρδίζει με διαφημίσεις προϊόντων κάθε τύπου και παράλληλα τον χαϊδεύει λέγοντάς του ότι είναι ξεχωριστός/ή. Ο άλλος σκοπός που εξυπηρετεί η προβολή των ομοφυλοφίλων είναι και ο λιγότερο προφανής: οι ομοφυλόφιλοι πράγματι δεν πολλαπλασιάζουν το είδος τους με τον φυσικό τρόπο, που είναι η αναπαραγωγή, και έτσι μειώνεται ο παγκόσμιος πληθυσμός. Συνωμοσιολογικό σενάριο; Ίσως. Όμως είναι μια πραγματικότητα. Δεν γεννάνε. Σκεφτείτε τώρα στην Ελλάδα, που μαστίζεται από την υπογεννητικότητα, να έχουμε και αύξηση του πληθυσμού τους. Πάει, τελειώσαμε.

Προσωπικά ΑΔΙΑΦΟΡΩ για το αν κάποιος δεν σέβεται τον εαυτό του, ΑΠΑΙΤΩ όμως να σέβεται την κοινωνία μέσα στην οποία γεννήθηκε, μεγάλωσε, ζει, εργάζεται και κινείται και αν δεν την σέβεται, τουλάχιστον ας το παραδέχεται ότι δεν έχει ίχνος σεβασμού και προσαρμοστικότητας και ας μείνει στο περιθώριο. Από πότε οι περιθωριακοί έγιναν πρότυπο; Δεν κατάλαβα! Ένας από τους βασικούς λόγους που έπαψα να βλέπω τηλεόραση είναι αυτοί. Βαρέθηκα να βλέπω χαριεντιζόμενες αδελφές παντού να προβάλλουν σάπια πρότυπα και σε ώρες που παρακολουθούν γιαγιάδες, παππούδες και παιδιά. Και καλά αυτοί, έχουν πρόβλημα με τον εαυτό τους, τα κανάλια που τους προβάλλουν θεωρούν ότι ενδιαφέρει κανένα όλη αυτή η κατάσταση; Όχι, απλά τους έχουν διαφημίσει τόσο, ώστε να τους έχουν κάνει "ενδιαφέροντες". Ήθελα να ήξερα γιατί πρέπει να είναι τόσο ενδιαφέρουσα και με θετικό τρόπο η ανωμαλία γενικώς.

Θυμάμαι το κατάπτυστο βιβλίο «Το τρίτο στεφάνι» του Κώστα Ταχτσή. Ξεκινάει βάζοντας μια μάνα να καταριέται φρικτά την κόρη της, ότι είναι γεροντοκόρη και δεν την αφήνει να χαρεί τη ζωή της με τους άνδρες της. Συνεχίζει προβάλλοντας ως τέρας την κόρη, που είναι η γυναίκα γενικώς στη φαντασία του Ταχτσή, και εκθειάζοντας τη μάνα, που είναι η γυναίκα που θα ήθελε να είναι ο ίδιος ο Ταχτσής - ήταν τραβεστί και εκδιδόταν (αυτά είναι η δική μου ερμηνεία επάνω στο βιβλίο και πιστεύω πως, όποιος το διαβάσει και γνωρίζει και τον βίο του μακαρίτη Ταχτσή, το ίδιο συμπέρασμα θα βγάλει. Ο μακαρίτης, είχε γράψει πολλά εμετικά κείμενα σχετικά με την δράση του). Αυτό το βιβλίο θεωρείται ως αριστούργημα ελληνικού μυθιστορήματος του 20ου αιώνα! Το άλλο με τον Τοτό το ξέρετε;

Οι ομοφυλόφιλοι είναι βαρετοί. Η ψυχιατρική έχει αποφανθεί προ πολλού για αυτούς και οι ίδιοι πάσχουν και από κάτι προφανές στον οποιονδήποτε τους συναναστραφεί: από αθεράπευτη εμμονή με το πάθος τους. Όλη τους η ζωή είναι προσαρμοσμένη σε αυτό και αρκετοί το παρακάνουν, προκαλώντας την κοινή γνώμη και την δημόσια αιδώ, για να μην αναφερθώ και στην (μειονότητα, θέλω να ελπίζω, ανάμεσά τους) των παιδεραστών, που χρειάζονται παλούκωμα με συνοπτικές διαδικασίες, μπας και καταλάβουν έστω και αργά, πως αισθάνεται το αγόρι που υφίσταται αυτή την ανώμαλη φρίκη. ΠΑΛΟΥΚΩΜΑ! Επαναλαμβάνω τη λέξη και την γράφω και με κεφαλαία. Αδιαφορώ και για την "θεραπεία" του κάθε ανώμαλου παιδεραστή (εννοείται και κάθε ετεροφυλόφιλου ανώμαλου παιδεραστή, όλοι ανεξαιρέτως οι παιδεραστές είναι ανώμαλοι) και για την "ομαλή επανένταξή του στην κοινωνία". Να επανεντάξεις τί και γιατί στην κοινωνία; Ποια κοινωνία τους θέλει αυτούς; Ούτε καν η ίδια η πλειοψηφία των ομοφυλόφιλων, που σίγουρα θα ήθελε να τους εξαφανίσει, γιατί συν τοις άλλοις, πολλοί άνθρωποι τείνουν να εξομοιώνουν όλους τους ομοφυλόφιλους με τους ομοφυλόφιλους παιδεραστές, ενώ δεν είναι έτσι, και τελικά αποδίδονται ανεξαιρέτως σε όλους τους ομοφυλόφιλους οι εγκληματικές πράξεις των ομοφυλόφιλων παιδεραστών. Εμένα με ενδιαφέρει αποκλειστικά και μόνο το αθώο θύμα, που για αυτό δεν μιλάει κανείς, λες και δεν υπάρχει. Τέτοια ευαίσθητη κοινωνία, που κατά τα άλλα στάζει η ουρά του γαϊδάρου όταν κάποιος τολμήσει καν να εκφραστεί αρνητικά για τους λαθρομετανάστες. Ποιος θα θεραπεύσει το παιδί και ποιος θα το επανεντάξει στην κοινωνία, που ένα παιδί που βιάζεται (έχουμε και τους άλλους τους ανώμαλους τώρα στην Ολλανδία, που μιλάνε για "συναίνεση" του δωδεκάχρονου στη σχέση του με ενήλικα) και λογικά θα βλέπει άνθρωπο και θα τον νομίζει για κτήνος; Ποιος θα πείσει αυτό το παιδί ότι δεν είναι όλοι οι άνθρωποι έτσι; Ποιος μπορεί να του εξηγήσει γιατί το έπαθε αυτό και τι το ενδιαφέρει το παιδί αν κάποιοι ανεγκέφαλοι εγκληματίες υπερασπίζονται το κάθε κτήνος; Πώς να αισθάνεται ένα τέτοιο παιδί; Τί εφιάλτες να βλέπει κάθε βράδυ;

Θέλω να δηλώσω αυτό που έβαλα ως τίτλο αυτού του κειμένου. Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη. Είμαι περήφανη που ζω φυσιολογικά και που δεν ασχολούμαι συνέχεια με το να ικανοποιήσω μια – ακόρεστη - δίψα για γυναίκες. Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη που δεν με δείχνουν με το δάχτυλο οι νορμάλ άνθρωποι και οι άνθρωποι που σέβομαι και εκτιμώ. Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη που μπορώ και θέλω να κάνω οικογένεια. Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη που δεν πάσχω ψυχοσωματικά. Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη που δεν κακοποιώ τη φύση μου. Είμαι ετεροφυλόφιλη και είμαι περήφανη που είμαι ετεροφυλόφιλη! Είμαι ετεροφυλόφιλη γιατί έτσι μου αρέσει! Και δεν θα δώσω και λογαριαμό σε κανένα, ούτε θα απολογηθώ για το αυτονόητο.


Είμαι γυναίκα και είμαι περήφανη που μου αρέσουν οι άνδρες. Οι κανονικοί. Οι άξεστοι. Τα "φαλλοκρατικά γουρούνια", που λένε και οι φίλες μου οι φεμινίστριες. Και όχι οι ψιλογκέι. Είμαι ετεροφυλόφιλη και τελευταία δεν αισθάνομαι καλά. Θέλω να οργανώσουμε κι εμείς ένα "Straight Pride" να διαδηλώσουμε την υπερηφάνεια μας που ζούμε και χαιρόμαστε τη φύση μας και που είμαστε ετεροφυλόφιλοι. Καλύτεροι είναι οι άλλοι; Όχι!


Strt

10.12.07

Διεκδίκηση όσων χάνουμε

8.12.07

Rachel Carson: Σιωπηλή Άνοιξη

Η Rachel Luise Carson ήταν η αμερικανή συγγραφέας, επιστήμονας και οικολόγος η οποία με το βιβλίο "Σιωπηλή Άνοιξη" (1962) έκανε μια δυναμική έκκληση για να σταματήσει η αδιάκριτη χρήση φυτοφαρμάκων και, σε ένα ευρύτερο επίπεδο, για μια αλλαγή στον τρόπο που βλέπουμε τη φύση. Σε μια εποχή που ο περισσότερος κόσμος ακόμη θαύμαζε άκριτα κάθε νέο τεχνολογικό επίτευγμα, η Κάρσον κατάφερε να αναταράξει τα νερά και να αφυπνίσει συνειδήσεις. Έκτοτε, η αντιδικία γύρω από τη "Σιωπηλή Άνοιξη" λαμβάνεται πολλές φορές ως η αρχική αιτία του μαζικού περιβαλλοντικού κινήματος της δεκαετίας του '60. Θα ήταν ίσως υπερβολή να την αποκαλέσουμε δημιουργό του σύγχρονου οικολογικού κινήματος. Θα ήταν πιο ακριβές αν λέγαμε ότι το βιβλίο βρισκόταν στο κέντρο του πρώιμου κινήματος και εξέφραζε τα ιδανικά του με φιλολογικά θελκτικό και επιστημονικά ακριβή τρόπο. Η Carson υπήρξε πολύ σεβαστή ανάμεσα σε αυτούς που μοιράζονταν τις απόψεις της, αλλά δέχτηκε άγριες και συχνά ανήθικες επιθέσεις από άλλους, ειδικά από τη βιομηχανία αγροχημικών και την κυβέρνηση, που φοβήθηκαν ότι ο "συναισθηματισμός" της θα υπονομεύσει την "επιστημονική πρόοδο".

Γεννήθηκε στις 27 Μαΐου του 1907 στο Springdale της Pennsylvania. Πέθανε στις 14 Απριλίου 1964 στο Silver Spring του Maryland. Η Rachel Carson ήθελε πάντα να γίνει συγγραφέας. Άλλαξε όμως την κατεύθυνση των σπουδών της από τα Αγγλικά στη θαλάσσια Βιολογία, γοητευμένη από την επιστήμη, σε μια εποχή μάλιστα που οι γυναίκες δεν θεωρούντο διανοητικά ικανές να καταλαβαίνουν τις φυσικές επιστήμες ή να γίνονται επιστήμονες. Σπούδασε συγγραφή και θαλάσσια βιολογία στο Κολέγιο της Pennsylvania για γυναίκες από όπου αποφοίτησε το 1929. Εργάστηκε στο Woods Hole Marine Biological Laboratory και συνέχισε την εκπαίδευσή της με μεταπτυχιακές σπουδές στη ζωολογία από το Johns Hopkins University το 1932. Στη διάρκεια της Μεγάλης Ύφεσης, μη μπορώντας να συνεχίσει να σπουδάζει, άρχισε να γράφει άρθρα για τη φύση και την προστασία της, ενώ τελικά διορίστηκε στο αμερικανικό Γραφείο Αλιευμάτων το 1937. Σύντομα καθιερώθηκε ως συγγραφέας και είχε γίνει επικεφαλής συντάκτης της αμερικανικής Υπηρεσίας Αλιευμάτων και Άγριας Ζωής την εποχή που συνταξιοδοτήθηκε, το 1952. Συγγραφέας των βιβλίων "Σιωπηλή Άνοιξη" (1962), "Κάτω από το θαλασσινό αέρα" (1941), "Η θάλασσα γύρω μας" (1952), "Τα πέρατα της Θάλασσας" (1955). Έγραφε μπεστσέλλερς εκλαϊκευμένης επιστήμης και δούλευε ως βιολόγος και συντάκτης για την αμερικανική Υπηρεσία Αλιευμάτων και Άγριας Ζωής.

Λίγο πριν τη Σιωπηλή Άνοιξη το αμερικανικό κοινό είχε μάθει για τις τρομερές συνέπειες του φαρμάκου θαλιδομίδη και τις γενετικές δυσπλασίες που προκαλούσε. Και σε αυτή την περίπτωση την κριτική για μια επιστήμη που έβγαζε στην αγορά ένα προϊόν πριν εξεταστούν επαρκώς οι πιθανές του παρενέργειες την έκανε μια γυναίκα, επιστήμονας στην Διεύθυνση Τροφίμων και Φαρμάκων, η Frances Kesley, που είχε το θάρρος να κρατήσει αυτό το φάρμακο έξω από την αμερικανική αγορά. Την εποχή που εκδόθηκε η Σιωπηλή Άνοιξη, μια διαμάχη βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη σχετικά με τη χρήση χημικών παρασιτοκτόνων, την υπευθυνότητα της επιστήμης, και τα όρια της τεχνολογικής ανάπτυξης. Διάφορα στοιχεία είχαν αρχίσει να γίνονται γνωστά ως παρενέργειες της ραγδαίας αύξησης της χρήσης χημικών φυτοφαρμάκων, όπως οι μαζικές δηλητηριάσεις ψαριών και ζώων, ρύπανση των υδάτων, μαλάκωμα των αυγών και άλλες ορμονικές και αναπαραγωγικές διαταραχές των πτηνών. Η Carson άρχισε να μελετά τα στοιχεία αυτά και μετά από πέντε χρόνια μελέτης, ένοιωσε υποχρεωμένη να τα παρουσιάσει στο κοινό. Τους είπε μια τρομακτική ιστορία για τα αποτελέσματα των αγροχημικών και κατά συνέπεια αμφισβήτησε τη σοφία της κυβερνητικής πολιτικής η οποία επέτρεπε προϊόντα να κυκλοφορήσουν στην αγορά πριν γίνουν γνωστές οι μακροχρόνιες συνέπειές τους στον ζωντανό κόσμο. Γινόταν φανερό ότι η αγροχημική βιομηχανία σε συμμαχία με την κυβέρνηση, έβαζε το κέρδος και τον έλεγχο των αγορών πάνω από τη δημόσια υγεία και το μέλλον του περιβάλλοντος. Η Carson επέμενε ότι τα ανθρώπινα όντα δεν ελέγχουν τη φύση, αλλά είναι μέρος της φύσης: η επιβίωση του καθενός εξαρτάται από την επιβίωση όλων.

Στη Σιωπηλή Άνοιξη ισχυρίστηκε ότι το ανθρώπινο γένος αναμιγνύεται ανεπιτυχώς και με θανατηφόρα αποτελέσματα στη φύση με την απρόσεκτη χρήση χημικών παρασιτοκτόνων, ιδιαίτερα το πανταχού παρόν νέο χημικό θαύμα με το όνομα DDT. Γράφοντας σε μια γλώσσα που ο καθένας μπορούσε να καταλάβει και αξιοποιώντας την πρόσφατη εμπειρία του κοινού από τις αρνητικές παρενέργειες της ατομικής ενέργειας, περιέγραψε πώς οι χλωριωμένοι υδρογονάνθρακες και ο οργανικός φώσφορος των εντομοκτόνων σιωπηλά αλλάζουν τις κυτταρικές διεργασίες φυτών, ζώων και πιθανά, των ανθρώπων. Υποστήριξε ότι τα μακροχρόνια αποτελέσματα αυτών των χημικών είναι επιζήμια για τη συνέχιση της ζωής. Προειδοποίησε για μια εποχή που το τραγούδι των πουλιών θα μπορούσε να σωπάσει και η άνοιξη να μείνει στείρα εάν ένα από τα είδη, ο άνθρωπος, δεν αναθεωρήσει την αφρόντιστη χρήση τέτοιων χημικών. Εξήγησε ότι τα χημικά παρέμεναν μόνιμα στο χώμα, το νερό και τους βιολογικούς ιστούς. Ότι τα παράσιτα σύντομα ανάπτυσσαν ανοσία και ότι συνεχώς νέα, όλο και πιο ισχυρά παρασιτοκτόνα απαιτούντο για το ίδιο αποτέλεσμα. Μαζί με τα επιβλαβή παράσιτα, καταστρέφονταν και τα ωφέλιμα, και η οικολογική ισορροπία της φύσης διαταρασσόταν με τεχνητό και συχνά αμετάκλητο τρόπο.

Η Carson έγραψε σε μια περίοδο που ο κοινωνικός κομφορμισμός και η έλλειψη ανοχής ήταν σε μέγιστα επίπεδα, εξαιτίας του ψυχρού πολέμου. Παράλληλα, οι μεγάλες επιχειρήσεις και η επιστήμη ήταν οι πρωτουργοί μιας νέας ευημερίας. Οι Αμερικανοί περνούσαν καλά και πίστευαν ότι η επιστήμη και η τεχνολογία θα μπορούσε να τους λύσει κάθε πρόβλημα, και μάλιστα γρήγορα και εύκολα. Το DDT ήταν φτηνό και εύκολο στη χρήση όταν αναμιγνυόταν με καύσιμο και ραντιζόταν από αεροπλάνα. Η επιστήμη είχε επικρατήσει επί των παρασιτικών εντόμων, σκέπτονταν, με ένα θαυματουργό χημικό, με τον ίδιο τρόπο που είχε νικήσει τους εχθρούς της Αμερικής στον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο με την ατομική βόμβα.

Η πανίσχυρη αγροχημική βιομηχανία δεν ήταν βέβαια διατεθειμένη να αφήσει μια πρώην κρατική συντάκτρια χωρίς διδακτορικό και χωρίς θεσμοθετημένη αρμοδιότητα, να υπονομεύσει την εμπιστοσύνη του κοινού στα προϊόντα της ή να αμφισβητήσει την ακεραιότητά της. Αρχικά την αντιμετώπισαν ως ένα δευτερεύον πρόβλημα δημοσίων σχέσεων, αλλά όταν άρχισε να ερευνά τις καταγγελίες το Κογκρέσο και έδειξε ενδιαφέρον ο πρόεδρος Κένεντυ, η βιομηχανία και το επιστημονικό κατεστημένο επιτέθηκαν στην αξιοπιστία της και αμφισβήτησαν την ειλικρίνειά της. Της επιτέθηκαν ως κινδυνολόγου που δεν ήξερε αρκετή επιστήμη. Ως μια υστερική γυναίκα με μια υπερβολικά ρομαντική σύνδεση με τη φύση.

Η Σιωπηλή Άνοιξη είχε εκατομμύρια αναγνώστες. Αλλά ήταν όταν το CBS διοργάνωσε μια ωριαία τηλεοπτική εκπομπή για τη διερεύνηση της διαμάχης για τα εντομοκτόνα, που η αξιοπιστία της Carson αυξήθηκε κατακόρυφα. Το κοινό είδε μια ήρεμη και αντικειμενική γυναίκα, με ενδιαφέρον για την ευημερία της ανθρωπότητας, να έρχεται αντιμέτωπη με μια σειρά επιστημόνων και κρατικών λειτουργών που παραδέχονταν την άγνοιά τους για τις συνέπειες της χρήσης τοξικών, και με τους επιστήμονες της βιομηχανίας να προβλέπουν δραματικά επιδημίες και λιμούς χωρίς αυτά. Ακόμη και άνθρωποι που δεν είχαν διαβάσει το βιβλίο της ευαισθητοποιήθηκαν για τη ρύπανση του περιβάλλοντος.

Αντιμετωπίζοντας προσωπική επίθεση και όντας βαριά άρρωστη, μας παρέχει ένα παράδειγμα της δύναμης που διαθέτει ακόμη κι ένας μοναχικός ιδιώτης στην προώθηση κοινωνικών αλλαγών.


Rachel Carson Homestead

6.12.07

Ο παράγοντας ηρωίνη

Το τηγάνι είναι η ηρωίνη. Το αβγό ο εγκέφαλος. Και τί παθαίνει ο εγκέφαλός σου αρχίζοντας την ηρωίνη. Και τί περνάει το σώμα σου. Και η οικογένειά σου. Και οι φίλοι σου. Και η δουλειά σου. Και η αυτοεκτίμησή σου. Και το μέλλον σου.
Κάποια απορία;

3.12.07

Να ζεις ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Να ζεις Ελληνικά σημαίνει να ζεις αληθινά. Σημαίνει να ξέρεις ποιος είσαι. Τι σε κάνει δυνατό, να το ψάχνεις και να το αποκτάς. Τι στραγγίζει απ’ το νου και το σώμα σου τη Ζωή, να το αποφεύγεις, να το διώχνεις. Σημαίνει να ξέρεις από πού έρχεσαι. Να νιώθεις στις φλέβες σου να σφυροκοπούν οι πρόγονοι το σίδερο της ύπαρξής σου. Χιλιάδες πρόγονοι να κλείνουν γύρω σου τις ασπίδες, όταν οι αγέρηδες αντιμάχονται το τρυφερό δέντρο της νιότης σου, ν’ ανοίγουν διάπλατα την πόρτα ν’ αγναντέψεις τον ορίζοντα των ονείρων σου, να σε παρηγορούν στις θύελλες, να σε ζεσταίνουν στα κρύα, να χαίρονται μαζί σου στις φωτερές μέρες της ωριμότητάς σου. Πιασμένοι στο χορό του Αίματος και της Φυλής, ο ένας με τον άλλο, να σου δίνουν το χέρι να πιαστείς στον ανήφορο της αναζήτησής σου. Γιατί πρέπει να μάθεις γιατί είσαι εδώ, αν θες να μη σε ρουφήξει το ατομικιστικό παράλογο της γέννησης και του θανάτου, του πλούτου και της ανέχειας, της αρχής και του τέλους.

Να ζεις Ελληνικά σημαίνει να καθορίσεις νωρίς στη ζωή πώς θέλεις να ζήσεις. Και σύμφωνα μ’ αυτό να πορευτείς, κάνοντας τις στρατηγικές σου επιλογές, μα κρατώντας πάντα ζωντανό στα μάτια σου το στόχο. Για να ζήσεις Ελληνικά πρέπει να μάθεις να διαλέγεις. Το πρώτο που θα αποφασίσεις: αν θες να είσαι δούλος ή ελεύθερος.

Δούλος θα πει κυριαρχημένος και υπό άλλους στην καθημερινότητά σου. Θα πει να αποφασίζουν άλλοι για τον τρόπο που οφείλεις να σκέφτεσαι και γι’ αυτά που πρέπει να πιστεύεις, έτσι που να είσαι όμοιος με τα υπόλοιπα πρόβατα της στάνης τους. Δούλος θα πει να ψάχνεις στα έντυπα του συρμού γι’ αυτά που ως comme il faut μπουρζουάς πρέπει να φοράς, να διαβάζεις, να ακούς, να τρως, αν είναι να γίνεις δεκτός στη μάζα των γιαλαντζί cognoscenti. Δούλος θα πει να εξαρτάς από τους άλλους το πώς θα είσαι, το ποιος θα είσαι. Είναι βέβαια αλήθεια πως στις μέρες της αυτοκρατορίας της Νέας Υόρκης και της σατραπείας των Βρυξελλών, οι δούλοι περνούν καλύτερα απ’ τους ελεύθερους. Οι υπηρεσίες τους στο καθεστώς πληρώνονται πλουσιοπάροχα, όπως αυτές ενός πιστού ευνούχου ή μιας επιτήδειας πόρνης. Διαλέγεις τι από τα δύο θα είσαι, αν θέλεις να γίνεις αρεστός «σ’ αυτούς που πρέπει».

Από την άλλη, μπορεί να αποφασίσεις να ζήσεις ελεύθερος. Αν ναι, να ξέρεις ότι εσύ ο ελεύθερος θα βγάζεις λιγότερα από τους δούλους. Να ξέρεις πως οι δούλοι θα κοιτούν εσένα το λεύτερο αφ’ υψηλού, με περιφρόνηση, με μια κρυφή ίσως ζήλια. Πως οι μαρμαροστρωμένες κατοικίες με γκαζόν, πισίνα και Jacuzzi δεν θα σε καταδεχτούν ποτέ στη χωρία των ενοίκων τους. Και πως οι βιτρίνες των ρουχάδικων και των τσαντάδικων, των αυτοκινητάδικων, των επιπλάδικων, των φαγάδικων, των υπνάδικων και των λοιπών επώνυμων αισχροκερδών εμπόρων του συρμού, θα σε βλέπουν μόνο απ’ έξω. Αν μπορείς να ζήσεις χωρίς αυτούς και, κυρίως, χωρίς αυτά, τότε έκανες ένα βήμα προς την ελευθερία σου.

Να ζήσεις ελεύθερος σημαίνει να ζεις Ελληνικά. Ημίμετρα δεν υπάρχουν. Να ζεις κι έτσι κι αλλιώς δε γίνεται. Τουλάχιστον όχι για πολύ, όχι αν δε θέλεις να γίνεις γελοίος ή τρελλός.


Να περνάς τη ζωή με λεβεντιά, με την πλάτη όρθια, με το κεφάλι ψηλά. Με το μυαλό καθαρό και την ψυχή ατάραχη. Διαλέγοντας τις μάχες και τους εχθρούς, διαλέγοντας τις μνήμες και τους φίλους. Ξέροντας ποιος είσαι. Ξέροντας πως είσαι Έλληνας. Ξέροντας πως είσαι Εσύ.


Ε.Χ.Π.

1.12.07

Δεκέμβριος


Είναι ο δωδέκατος και τελευταίος μήνας του έτους. Η ονομασία του προέρχεται από το γεγονός ότι στο πρώτο ρωμαϊκό ημερολόγιο ο Δεκέμβριος ήταν δέκατος μήνας (ντέτσεμ=δέκα), επειδή το ημερολόγιο αυτό άρχιζε από το Μάρτιο. Διατήρησε όμως την ονομασία του αυτή και μετά το Διάταγμα του Καρόλου θ' το 1564 που έλεγε ότι ο χρόνος αρχίζει από τον Ιανουάριο. Επίσης ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Κόμμοδος ονόμασε το Δεκέμβριο "Αμαζών" προς τιμή μιας γυναίκας, που είχε την προσωπογραφία της ως Αμαζόνα πάνω στο δαχτυλίδι του.

Θεωρείται ο ψυχρότερος μήνας του χρόνου. Λέγεται Χριστουγεννάς ή Χριστουγεννάρης ή Χριστουγεννιάτης (λόγω της μεγάλης γιορτής της χριστιανοσύνης), Γιορτινός (λόγω των πολλών θρησκευτικών γιορτών), Αϊ-Νικολιάτης ή Παππού-Νικόλας ή Νικολοβάρβαρα (από τις γιορτές του Αγ. Νικολάου & της Αγ. Βαρβάρας), Άσπρος μήνας ή Ασπρομηνάς, και Χιονιάς.

Από τους προχριστιανικούς χρόνους ήταν ο μήνας με τις περισσότερες και σημαντικότερες γιορτές για τους λαούς της Ευρώπης:
10/12 – Αλώα: Εορτή των Ελλήνων Θεών Δήμητρα, Κόρης και Διονύσου, στα χωράφια για να ευοδώσει η βλάστηση.
13/12 – Εορτή για την Ρωμαία Θεά Juno (Ήρα) και την Νορβηγική Lucia.
17/12 έως 23/12 – Μεγάλη εορτή των Ρωμαίων Θεών Saturn (Κρόνος) και Ops, τα Σατουρνάλια. Σ’ αυτό το διάστημα, γίνονταν συμπόσια, ανταλλάσσονταν δώρα, διακόπτονταν οι δίκες, τα μαθήματα και οι πολεμικές επιχειρήσεις. Ανάλογα ήταν τα ελληνικά Κρόνια.
21/12 – Χειμερινό Ηλιοστάσιο: Εορτάζεται η έναρξη του Χειμώνα και το σκοτάδι της αναγέννησης. Τα ρωμαϊκά Μπρουμάλια (dies brevissima = η μικρότερη μέρα του έτους). Εορτάζεται φυτεύοντας αειθαλή δέντρα και φτιάχνοντας στεφάνια από κλωνάρια αειθαλών δέντρων (σύμβολο της αιώνιας ζωής).
24/12 – Ελληνική εορτή προς τιμή των Θεών των Ανέμων.
25/12 έως 5/1 – Γιούλε: Μεγάλη εορτή προς τιμή των Κελτών Θεών Freyr και Freyja, Θεών της ζωής, του θανάτου και της γονιμότητας. Επίσης τιμάται ο νεογέννητος Κέλτης Θεός του Φωτός Balder, καθώς και η αναγέννηση του Έλληνα Θεού Διονύσου. Ημέρα τιμής του Αήττητου Ήλιου και της γέννησης του θεού Μίθρα, επίσης. Στις γιορτές του νορδικού Θεού Odin, υπήρχαν τα έθιμα του στολισμένου ελάτου και του "γέροντα με τα δώρα".

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Η ΣΕΛΗΝΗ ΤΩΡΑ
Εθνικίστριες και Υπερήφανες!
Για μια Μεγάλη Ελλάδα σε μια Ελεύθερη Ευρώπη.

  © Blogger templates 'Neuronic' by Ourblogtemplates.com 2008

Back to TOP